Thách thức cho các doanh nghiệp khởi nghiệp ở Việt nam

Thách thức cho các doanh nghiệp khởi nghiệp ở Việt nam

Việt nam là một nơi rất khó khăn để hoạt động còn do nhiều lý do khác. Tham nhũng vẫn rất nghiêm trọng. Theo báo cáo của Tổ chức Minh bạch thế giới, thì chỉ có 52 nước trong tổng số 175 quốc gia được điều tra có độ tham nhũng vượt qua Việt nam.

Công ty NCT, một trong những nhà cung cấp âm nhạc trực tuyến lớn nhất ở Việt nam có dịch vụ tương tự như Spotify, một trong số các câu chuyện thành công về công nghệ hiếm hoi ở Việt nam. Mỗi tháng có khoảng 10 triệu người sử dụng hoạt động và được định giá hơn 20 triệu đô la ( để so với spotify có 75 triệu người dùng một tháng và có giá trị lên đến 8,5 tỷ đô la). Và trong khi chính quyền Việt nam đang còn thảo luận mức độ ảnh hưởng của họ đối với việc ủng hộ các doanh nghiệp khởi nghiệp thì NCT đã là một ví dụ về một công ty đã có thể tự thành công.

NCT cũng là một công ty tiêu biểu mà Việt Nam muốn noi theo. Việt nam đang cố gắng để chuyển đổi từ trung tâm gia công phần mềm mới của thế giới thành một trung tâm tạo ra các sản phẩm có thể làm thay đổi lối sống của con người, đồng thời cũng đóng góp cho nền kinh tế quốc gia. Nhưng các công ty hoạt động tại Việt Nam phải đối mặt với nhiều thách thức, kể cảcác thách thức từ chính đất nước của họ. Quan liêu và tham nhũng là những cạm bẫy phổ biến, và rất khó để có được tài trợ. Trong khi Chính phủ đang cố thúc đẩy các nỗ lực doanh nghiệp khởi nghiệp, thì việc các nỗ lực đó sẽ đơm hoa kết trái hay không vẫn còn là điều mơ hồ. Vì vậy, nhiều công ty đã chọn để tự thân vận động.

Khả năng của các công ty như NCT hay VNG-người khổng lồ chuyên về các trò chơi trực tuyến hay ứng dụng Flappy Bird bất chấp các thách thức ở Việt nam phát triển mạnh ở Việt Nam đã cho thấy đây là điều khả thi. Hy vọng là họ sẽ không phải là những người duy nhất .

“Đây là thị trường [ công nghệ Việt nam ] có tiềm năng lớn – không phải một Flappy Bird , nhưng rất nhiều Flappy Birds , ” Giám đốc điều hành NCT Nhan The Luan nói qua một thông dịch viên.

Làm nhạc và tiền

Khi Luân bắt đầu mở công ty năm 2009, thì đây là một bản sao gần như Napster, cho phép mọi người tải nhạc lên mạng và chia sẻ bất kỳ thứ gì họ muốn với bạn bè. Nhưng NCT đã nhanh chóng chuyển sang các âm nhạc có giấy phép từ các hãng lớn như Universal Music Group và Sony Music và cung cấp một dịch vụ trực tuyến được gọi Nhạc Của Tui. Hiện nay người sử dụng để dòng nhạc trên các thiết bị di động trả khoảng $ 2 chi phí mỗi tháng – ít hơn so với lệ phí $ 3 hàng tháng của Apple Music.

“Chúng tôi muốn chiếm được thị trường này lâu dài ở Việt nam.” Luân nói

Đây không phải đơn thuần là một sự khoác lác. NCT đã phát triển mạnh trong những năm qua khi nhăm đến thị trường mục tiêu ở sân nhà và cơ sở của NCT đã tăng lên gấp đôi so với một năm trước đây.

Nhưng kinh doanh ở Việt nam vẫn còn rất khó khăn. Chính sách của hính phủ Việt nam theo cách nào đó vẫn ưu đãi các công ty nước ngoài hơn là các công ty Việt nam. Theo luật Việt nam, một công ty tại Việt nam phải có giấy phép hoạt động. Xin được giấy phép hoạt động có thể sẽ rất khó khăn và tốn thời gian- nhưng các công ty nước ngoài lại không cần có giấy phép. NCT đã phải đăng ký như là một trang mạng xã hội, nhưng Facebook lại không cần giấy phép. NCT cũng phải có một giấy phép khác để được phép chia sẻ thông tin.

Ở những ngày đầu thành lập NCT, hai nhân viên phải làm việc toàn thời gian chỉ để giải quyết các vấn đề liên quan đến chính quyền. Và khi NCT phát triển và trở nên vững vàng hơn thì NCT đã nắm bắt được hệ thống và hiểu được các quan chức muốn gì. Trong khi NCT vẫn có luật sư riêng, họ không cần có nhân viên làm việc toàn thời gian để chuyên nghiên cứu hệ thống quản lý của Việt nam. Điều này không có nghĩa là NCT ít phải làm việc với chính quyền hơn.

“Chúng tôi luôn nhận được thông báo có người của chính quyền đến kiểm tra,”ông Luân đưa cho tôi xem một lá thư của bộ mới nhận được. “Chúng tôi phải trình cho họ xem các báo cáo hoạt động, mọi thứ. Cả một danh sách dài.”

Tự do hạn hẹp

Việt nam là một nơi rất khó khăn để hoạt động còn do nhiều lý do khác. Tham nhũng vẫn rất nghiêm trọng. Theo báo cáo của Tổ chức Minh bạch thế giới, thì chỉ có 52 nước trong tổng số 175 quốc gia được điều tra có độ tham nhũng vượt qua Việt nam.

Tự do ngôn luận và tự do internet vẫn còn bị cản trở. Việt nam có thể không đến nỗi như Trung Quốc khi mà người ta có thể truy cập Facebook và Google ở đây, nhưng Việt nam không thoải mái nếu so với sự tự do mà các công dân và công ty Mỹ đang được hưởng.

Nếu một chính sách nào đó của chính quyền cấm bất kỳ loại nội dung trực tuyến nào thì các công ty ở Việt nam bị bắt buộc đóng của hoàn toàn. Nhưng Việt nam lại không cấm Facebook hay YouTube như Trung quốc đã làm, vì thế các nội dung cho người Việt vẫn tồn tại ở các nơi này.

“Vậy thì người sử dụng đi đâu? Họ đi đến nơi mà họ có thể xem được thông tin” Ông Luân cho biết.

Trong khi đó các doanh nghiệp khởi nghiệp có nguy cơ bị đóng cửa nếu họ có điều gì không phải với chính quyền. Vào giữa tháng 10, Bộ Thông tin và Truyền thông đã đóng cửa công ty Haivl, một trang Web chuyên đăng phiên bản Việt các phim hài nổi tiếng của The Onion hay 9gag sau khi truyền thông phát hiện ra rằng họ đã được công ty quảng cáo 24H tài trợ 1,5 triệu đô la khi đó là một khoản tiền lớn cho một doanh nghiệp mới ở Việt nam.

Kể từ năm 2012, trang web này đã cho phép người sử dụng tải lên tranh, phim và các bài báo hài và họ đã không bị chính quyền gây khó dễ. Nhưng chưa đầy hai tuần sau khi tin tức về vốn đầu tư được tung ra, thì Bộ Thông Tin và Truyền Thông quyết định công ty này đã vi phạm luật về nội dung internet “một cách nghiêm trọng.”

Xây dựng một cộng đồng

Topica được hình thành từ một dự án của trường đại học do Bill Gates tài trợ năm 2006. Năm 2008 Topia tách ra khỏi trường đại học và nhận tài trợ của hai công ty đầu tư IDG Việt nam và Cyber Agent Nhật. Topia có hơn 21 nghìn sinh viên theo học các khóa học trực tuyến và các khóa học này được 7 trường đại học đối tác cung cấp.

Topica đang cố gắng lấp đầy hố ngăn cách công nghệ ở Việt nam- sự thiếu hụt của hệ thống kinh tế. Cùng với Trung Tâm Topica, Topica còn điều hành Học viện Sáng lập Topica, một chi nhánh của Học viện Sáng lập Mỹ vốn đã giúp cho các doanh nghiệp khởi nghiệp khi mới thành lập để có thể phát triển thành các doanh nghiệp mạnh. 25 sinh viên tốt nghiệp từ Topica trong vòng 3 năm qua đã giúp cho Topica có được nguồn đầu tư lên đến 10 triệu đô la. Câu chuyện thành công nhất là Appota khi giúp cho các nhà chuyên viên phân phối các ứng dụng và trò chơi di động. Năm ngoái công ty này đã nắm chắc được sự tài trợ vòng hai của các nhà đầu tư Nhật và Singapore.

Dự án kế tiếp của Topica là EdTech Lab để thiết lập các thiết bị thực tế ảo, máy quay trên không , robot và công nghệ mới khác mà các doanh nhân Việt không thể dễ dàng tự thực hiện. Các chuyên viên phát triển được lựa chọn ra từ một nhóm các ứng viên sẽ tiếp cận với các phòng thí nghiệm trong vòng 3-4 tháng để tạo ra các phương án đề xuất cho mục đích giáo dục mới, như sử dụng máy quay trên không để giám sát thí sinh.

Trong vài năm qua Topica đã giúp doanh nghiệp khởi động khác, vì Topicađã nhận ra được lợi ích trong việc nâng cao công nghệ. Ông Tuân thường tham gia các cuộc thi khởi động doanh nghiệp nơi giờ đây các sinh viên đang tranh nhau các tấm vé đi xem cuộc thi doanh nghiệp khởi động như tranh mua vé xem các chương trình ca nhạc.

Một chân ở Mỹ, một chân ở Việt nam

Misfit một thiết bị đinh vị di động Misfit không phải là một thiết bị thực tế ảo hay là máy quay phim trên không, nhưng mà Misfit lại có một tài sản quan trọng: một giám đốc điều hành hiểu rõ cả văn hóa Mỹ và Việt. Sonny Vu đã thành lập công ty Misfit ở cả Mỹ và Việt nam.

Cuối năm nay một nửa nhân viên của Misfit trong tổng số nhân viên dự kiến là 256 người sẽ là làm việc ở Việt nam, chuyên về logic ký hiệu, thuật toán và các chi tiết khác của thiết bị di động, bao gồm cả ứng dụng Link. Ở Việt nam chưa có nhà máy sản xuất và Misfit cũng sẽ không bán bất kỳ sản phẩm nào ở đây.

Nhưng thuê mướn nhân công ở Việt nam lại tạo cho Misfỉt một lợi thế đó là có thể thuê được các tài năng hàng đầu của Việt nam thường là những người đã từng đi du học và làm việc ở nước ngoài. Và điều hành Misfit ở Việt nam cũng rẻ hơn là ở Mỹ.

Rockit Online, một công ty dạy tiếng Anh và các môn học trực tuyến đã nhận được 500 nghìn đô la của các công ty đầu tư vốn ở Thung Lũng Silicon là Formation 8 và Learn Capital. Đây là công ty có sáng lập viên Mỹ và Việt, giám đốc điều hành ông Đào Thu Hiền đã có thời gian dài làm việc ở Mỹ trước khi quay trở lại Việt nam năm 2012.

“Việc cần thấy phải tài trợ cho một doanh nghiệp khởi động cho các nhà đầu tư Việt nam rất thấp.” Ông Hiền nói, “Điều này có nghĩa là rất nhiều doanh nhân phải cần gắn kết với thị trường quốc tế. Là một công ty Việt nam, mà Việt nam lại không phải là một nền kinh tế lớn trên thế giới, thì việc có được sự chú ý của các nhà đầu tư Mỹ hay Châu Âu là một thách thức lớn.”

Nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp thành công ở Việt nam có các sáng lập viên đã từng sống và làm việc ở nước ngoài và có mối liên hệ ở nước ngoài. Theo nghiên cứu của Topica, gần một nửa trong số 27 doanh nghiệp khởi nghiệp thành công nhất ở Việt nam có các sáng lập viên đã làm việc và học tập ở nước ngoài.

Nhưng những người chưa rời khỏi Việt nam bao giờ như những sáng lập viên của NCT thì sẽ phải gặp nhiều khó khăn hơn khi muốn thâm nhập thị trường quốc tế nếu như họ muốn. Nhiều trường hợp, các doanh nghiệp khởi nghiệp chỉ muốn gói gọn ở thị trường Việt nam và Đông Nam Á và có kế hoạch xâm nhập thị trường Trung quốc và Mỹ “một ngày nào đó.”

Theo ông Luân, Mỹ là một thị trường khó tính, và để thâm nhập vào Trung Quốc thì sẽ cũng khó khăn. Dù đã có khảo sát thị trường Trung quốc nhưng NCT không có kế hoạch mở cửa hàng ở đó. Và khi nói đến âm nhạc trữ tuyến thì Mỹ không có chỗ cho người mới. Vì vậy ưu tiên chính của NCT vẫn là thị trường nội địa.

Nguồn: http://www.cnet.com/news/for-startups-in-vietnam-independence-has-its-challenges/

VNTB

Shares

Đất Việt là nơi tự do bày tỏ ý kiến, không có chế độ kiểm duyệt. Rất mong nhận được ý kiến của độc giả.

20 queries in 1.840 seconds.