Thủ tướng Hungary ‘khó xử’ vì thân Putin nhưng muốn bám ghế

46
Vladimir Putin và Viktor Orban là đồng minh lâu năm, nhưng cuộc xâm lược của Nga khiến nhà lãnh đạo Hungary rơi vào tình thế khó xử

Vài tuần trước khi Nga mở cuộc xâm lăng Ukraine, thủ tướng đương nhiệm của Hungary thường tự hào về “uy tín trên trường quốc tế” – chẳng hạn như vào ngày 1/2, khi ông khoe khoang về sự “trường tồn chính trị” của mình khi đang ở Moscow, cách đồng minh Vladimir Putin vài bước chân.

Viktor Orban, 58 tuổi, Thủ tướng Hungary, nhà lãnh đạo quốc gia tại vị lâu nhất ở Liên minh châu Âu, đang tìm cách kéo dài nhiệm kỳ của mình thêm một thập kỷ thứ hai.

Đối thủ của ông trong cuộc bầu cử, liên minh các đảng đối lập, thẳng thừng tố cáo chủ trương của Orban chống lại thể chế độc lập và pháp quyền.

Vài tuần trước khi Nga mở cuộc xâm lăng Ukraine, Orban thường tự hào về “uy tín trên trường quốc tế” – chẳng hạn như vào ngày 1/2, khi ông khoe khoang về sự trường tồn chính trị của mình khi đang ở Moscow, cách đồng minh Vladimir Putin vài bước chân.

Bây giờ, dường như mọi thứ đã thay đổi. Cuộc xâm lược Ukraine của Putin khiến Orban phải soạn lại các bài diễn thuyết. Orban vốn được coi là nhà lãnh đạo EU ủng hộ Điện Kremlin nồng nhiệt nhất, nay bỗng dưng rơi vào tình thế khó xử.

Cuộc đua giành ghế thủ tướng Hungary ngã ngũ trong cuộc bầu cử diễn ra hôm 3/4 – hiện được phe đối lập miêu tả như một sự lựa chọn sinh tử.

“Chúng ta chỉ có một sự lựa chọn: Châu Âu thay vì phương Đông”, ứng viên đối lập Peter Marki-Zay, người mang theo hy vọng của những người chỉ trích Orban, nói với những người ủng hộ trong tháng này.

Ưng viên đối lập Peter Marki-Zay. Courtesy of BBC

Marki-Zay dẫn đầu một liên minh thống nhất của các đảng đối lập – một nỗ lực cuối cùng của các đảng chống Orban đã bị gạt ra ngoài các cuộc bầu cử gần đây tại Hungary.

Chiến tranh ở Ukraine, nước láng giềng của Hungary, cũng làm tăng thêm tính cấp bách cho mối quan hệ vốn đã không êm thắm giữa chính phủ Hungary và EU.

Giờ đây, tương lai chính trị của Orban phụ thuộc vào việc ông này có thay đổi chủ trương làm một người gìn giữ hòa bình tự xưng, gắn bó với Putin.

Đáng lưu ý, Orban ban đầu là người chỉ trích Putin nhưng khi nắm quyền nhiều năm, ông này lại trở thành người ngưỡng mộ tổng thống Nga.

Trong một bài phát biểu năm 2014 nêu ra ý định xây dựng một “nhà nước phi tự do” ở Hungary, ông đã trích dẫn Nga làm ví dụ.

Theo Péter Krekó, giám đốc viện nghiên cứu chính trị có trụ sở tại Budapest, mối quan hệ giữa Hungary và Nga được củng cố bởi sự phụ thuộc kinh tế nhưng cũng có những điểm tương đồng về ý thức hệ.

“Hungary của Orban khác rất xa so với Nga của Putin – nhưng Orban đã đề cập rằng Nga là một trong những hình mẫu của ông ấy. Đó là thế giới quan chống phương Tây, cực kỳ bảo thủ, chống LGBTQ và một hệ tư tưởng dựa trên thông tin tuyên truyền của nhà nước,” ông Krekó nói thêm.