Syria: thỏa thuận ngừng bắn do Nga – Thổ Nhĩ Kỳ môi giới có hiệu lực

Syria: thỏa thuận ngừng bắn do Nga – Thổ Nhĩ Kỳ môi giới có hiệu lực

Thỏa thuận diễn ra sau khi quân đội Syria chiếm lại được Aleppo

Thỏa thuận ngừng bắn trên toàn Syria giữa lực lượng của chính quyền với các nhóm quân nổi dậy đang có hiệu lực.

Thỏa thuận do Nga và Thổ Nhĩ Kỳ môi giới cũng như đứng ra bảo lãnh, bắt đầu từ nửa đêm.

Thỏa thuận bao gồm nhiều nhóm quân nổi dậy nhưng không có các tổ chức cực đoan như Nhà nước Hồi giáo tự xưng IS hay YPG của người Kurd.

Chiến dịch ngừng bắn được thực hiện ở hầu hết các khu vực vào sáng sớm ngày thứ Tư. Nếu được tiếp tục, đàm phán hòa bình sẽ diễn ra ở Kazakhstan trong vòng một tháng.

Tổ chức Quan sát Nhân quyền Syria, đặt ở Anh Quốc, chuyên giám sát cuộc xung đột, cho biết đa phần nước này khá yên tĩnh trong những giờ đầu tiên ngừng bắn. Tuy nhiên đã xảy ra đụng độ giữa quân nổi dậy và lực lượng chính phủ ở tỉnh Hama, theo tổ chức.

Ít nhất 300.000 người được cho là đã bị thiệt mạng trong xung đột nổ ra sau cuộc nổi dậy chống Tổng thống Bashar al-Assad hồi tháng 3/2011.

Bốn triệu người đã sang tỵ nạn ở các nước châu Âu.


Phân tích của phóng viên mảng ngoại giao Jonathan Marcus, BBC

Nếu sự thất thủ của Aleppo trước lực lượng của chính quyền cho thấy rằng Nga và các đồng minh của Syria giờ nắm cả sáng kiến quân sự, thì thỏa thuận ngừng bắn mới này cho thấy Moscow còn có biện pháp tốt trong việc thúc đẩy ngoại giao.

Không giống những lần ngừng bắn trước, thỏa thuận này không phải do hoạt động chung giữa Nga và Hoa Kỳ mà là từ sự thấu hiểu mới giữa Moscow với Ankara.

Nhưng đồng thuận mới này liên quan tới chỉ một trong số các cuộc xung đột ở Syria. Nó không bao gồm IS hay nhóm nổi dậy chính dính líu tới al-Qaeda. Ngay cả ông Putin cũng cho rằng thỏa thuận này mong manh.

Câu hỏi thực sự được đặt ra có thể là nỗ lực quân sự Nga – Iran sẽ được dồn vào đâu tiếp theo. Thỏa thuận này dù sao vẫn đánh dấu thời khắc chuyển biến trong cuộc xung đột, với Hoa Kỳ nhận biết một cách chiến thuật về thất bại ở Syria và Thổ Nhĩ Kỳ ra tín hiệu cho các phe nổi dậy thấy rằng lợi ích chiến lược của Ankara nay được đặt làm ưu tiên.


Liệu ngừng bắn có thành công?

Những tín hiệu ngoại giao có vẻ tích cực và thậm chí các nhóm quân nổi dậy tham gia thỏa thuận ngừng bắn cũng cho rằng nó có thể thành công.

Tuy nhiên, các sáng kiến ngừng bắn trước đó của năm nay đều nhanh chóng thất bại.

Bashar al-Assad

Nga cho biết ông Bashar al-Assad quyết tâm thực hiện thỏa thuận

Ngoại trưởng Nga Walid Muallem nói “có cơ hội thực sự để đạt đến một giàn xếp chính trị nhằm kết thúc đổ máu và thiết lập tương lai cho đất nước”.

Việc quân nổi dậy bị mất kiểm soát ở một số nơi có thể cũng đem lại lợi ích.

Cao ủy Đàm phán (HNC), nhóm đại diện cho các phe chính trị và đối lập có vũ trang, hôm thứ Năm 29/12 thừa nhận rằng do nguồn lực có hạn của quân nổi dậy, cuộc chiến “không thể tiếp diễn”.

Rebel fighters in al-Rai, in northern Aleppo province

Chiến binh nổi dậy ở al-Rai, phía Bắc Aleppo

Thổ Nhĩ Kỳ và Nga là đồng minh?

Hôm 24/11/2015, Thổ Nhĩ Kỳ bắn rơi một chiến đấu cơ của Nga ở khu vực biên giới với Syria, khiến quan hệ ngoại giao đóng băng.

Nhưng cấm vận kinh tế khắc nghiệt lên Nga – và Thổ Nhĩ Kỳ ngày càng thất vọng với các đồng minh khối Nato – dẫn đến quan hệ bớt lạnh lẽo hơn trong năm 2016.

Thổ Nhĩ Kỳ thậm chí làm ngơ trước việc lực lượng chính quyền Syria tiến quân ở Aleppo và giờ đôi bên còn môi giới cho một thỏa thuận ngừng bắn.

Damaged building in Douma, in eastern Damascus

Ngoại ô phía Đông thủ đô Damascus nằm trong vùng ngừng bắn

Cũng có thông tin hôm thứ Năm cho rằng máy bay Nga đã đánh bom các mục tiêu IS gần al-Bab – nơi quân Thổ Nhĩ Kỳ đang bao vây quân thánh chiến – không lâu sau khi Tổng thống Erdogan phàn nàn về việc thiếu hỗ trợ không quân từ Nato.

Thế nhưng, nhiều vấn đề vẫn còn đó. Các bên không cùng nêu ra những nhóm quân nổi dậy nào được cho là tham gia ngừng bắn.

Thổ Nhĩ Kỳ cũng nói các nhóm chiến binh nước ngoài, gồm Hezbollah, cần rời khỏi Syria. Điều này sẽ khiến Iran không hài lòng, mà đây là quốc gia chính ủng hộ chính quyền ông Assad.

Và vẫn chưa rõ liệu Ankara có sẵn lòng gạt bỏ mục tiêu lâu dài của mình là lật đổ ông Assad.

BBC

Shares

Đất Việt là nơi tự do bày tỏ ý kiến, không có chế độ kiểm duyệt. Rất mong nhận được ý kiến của độc giả.

37 queries in 2.502 seconds.