Bà Thái Anh Văn đến khách sạn Omni Houston (thành phố Houston, bang Texas, Mỹ) ngày 7.1.2017REUTERS

Tuy nhiên chuyện bà quá cảnh tại Mỹ, cụ thể là ở Houston và San Francisco, mới khiến dư luận quan tâm nhất. Xưa nay, vì tôn trọng chính sách “Một Trung Quốc”, Mỹ không đón tiếp chính thức những người đứng đầu chính quyền Đài Loan nhưng họ cũng đã nhiều lần quá cảnh ở nước này trên đường thăm đâu đó.

Vì thế, trên danh nghĩa, lần dừng chân của bà Thái Anh Văn không phải là tiền lệ nhưng trong thực chất là phép thử mới đối với Tổng thống sắp nhậm chức Donald Trump lẫn Trung Quốc. Dù chỉ quá cảnh ở Mỹ, bà Thái vẫn sẽ tiếp xúc với một số dân biểu Mỹ và không loại trừ việc gặp đại diện của chính quyền sắp tới.



Thời gian qua, ông Trump đã tỏ dấu hiệu đi ngược với những nguyên tắc truyền thống lâu nay trong chính sách của Mỹ đối với Đài Loan, bao gồm cả chủ ý sẵn sàng không tiếp tục tôn trọng “Một Trung Quốc”. Việc bà Thái dừng chân trên lãnh thổ Mỹ và tiếp xúc, dù không chính thức, với chính giới Mỹ sẽ cho thấy chính quyền mới ở Mỹ có thực sự chủ định hoạch định lại chính sách đối với Trung Quốc đại lục và Đài Loan hay không cũng như nếu có thì sẽ đến mức độ nào.

Đây đồng thời cũng còn là phép thử về phản ứng của Trung Quốc đối với Đài Loan và chính quyền của ông Trump, đồng thời sẽ cho thấy nước này điều chỉnh như thế nào trong chính sách, quan hệ đối với Mỹ và Đài Loan. Vì thế, lần dừng chân quá cảnh này của bà Thái Anh Văn đáng được chú ý hơn hẳn.