Bèo cái – Vị thuốc Đông y và còn có thể giúp phụ nữ làm đẹp

Với người dân Việt Nam, bèo cái chỉ đơn giản là thức ăn cho chăn nuôi và chúng cũng chẳng mấy giá trị. Vậy mà chúng lại có tên trong các vị thuốc Đông y và còn có thể giúp phụ nữ làm đẹp.

Suốt buổi sáng, chị Vân, Yên Ninh, Ba Đình, Hà Nội trong trạng thái đứng ngồi không yên vì nóng lòng chờ người giao hàng bèo cái đến. Chị đã đặt hàng cả tuần mới thấy người ta gọi đến giao hàng. Chị nghe người ta mách bèo cái có công dụng làm đẹp da, lại là bài thuốc trị nhiều bệnh đơn giản, nhất là ở trẻ nhỏ. Lúc đầu nghe nói, chị ngạc nhiên: Ối, ngày xưa ở quê mình toàn đi vớt bèo cái để làm thức ăn nuôi lợn, nó gây ngứa da, sao làm đẹp được nhỉ. Đến khi đọc được thông tin trên một số trang mạng, chị mới quyết dùng. Chị gọi về quê nhờ người vớt bèo cái nhưng ở quê chị, giống này giờ cũng rất ít. Cuối cùng chị phải mua hàng online với giá 50.000đ/3 lạng bèo cái đã phơi khô.

Từ đó trong thực đơn của chị có thêm món trà bèo cái. Chị uống để trị trứng cá, làm sáng da; con chị uống để tránh rôm sảy, táo bón. Ngoài uống, chị còn xay bèo cái nhuyễn thành bột để đắp mặt.

Thực hư tác dụng

Lương y đa khoa Bùi Hồng Minh, Chủ tịch Hội Đông y quận Ba Đình, Hà Nội cho biết: Bèo cái (hay còn gọi là bèo ván, bèo tai tượng, bào tía, thủy phù liên, đại phiêu…) được Đông y gọi là phủ bình, có vị cay, tính lạnh, đi vào kinh phế và kinh bàng quang có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, lợi tiểu, chữa dị ứng, phát ban, cho ra mồ hôi để giải cảm. Công dụng để chữa mẩn ngứa, eczema, tiêu độc, mụn nhọt, ho, hen suyễn, thông kinh, đái buốt, đái dắt…

Chính nhờ dược tính trên nên bèo cái được xem là vị thuốc giúp làm đẹp. Theo bí kíp dân gian, phụ nữ Nhật đã dùng bèo cái tán mịn làm mặt nạ làm trắng da. Họ xem bèo cái như loại mỹ phẩm làm đẹp quý và rẻ tiền.

Theo lương y Minh, nhờ công dụng thanh nhiệt, giải độc nên bèo cái cũng có công dụng giảm mụn trứng cá, làm giảm dấu hiệu của vùng da bị eczema, các nốt mẩn đỏ vì dị ứng. Ở trẻ nhỏ, bèo cái có tác dụng giảm tình trạng rôm sảy, mẩn ngứa và táo bón.

Đánh giá về hiệu quả làm đẹp của bèo cái, lương y Minh cho rằng chúng có tác dụng nhưng không phải diệu kỳ. Để phát huy tác dụng, bạn phải dùng bèo cái kéo dài nhưng cũng không nên lạm dụng. Với những người có tính hàn, thể hư (gầy còm, suy nhược) thì không nên uống trà bèo cái bởi chúng có tính lạnh sẽ làm vấn đề của người bệnh trở nên nghiêm trọng hơn. Bèo cái được dùng trong Đông y thường cần kết hợp với vị khác, và chúng được nhắc tới công dụng làm thuốc hơn làm đẹp.

Còn theo một số trang nước ngoài như stuartxchange.com, ipaustralia.com.au… bèo cái (Pistia stratiotes) đã từng là món ăn chống đói và trị nấm tóc, nấm đầu ở Ấn Độ. Tại Trung Quốc, lá non của bèo cái được một số cư dân nông thôn chế thành canh như các loại rau khác. Cũng theo thông tin từ các trang này, một số công ty sản xuất nước ngoài đã xin cấp bằng sáng chế cho các sản phẩm có chiết xuất từ bèo cái. Các sản phẩm của họ được dùng để làm đẹp da, tóc, và cả giảm béo. Tuy nhiên, trên thị trường hiện nay, phóng viên chưa tìm được sản phẩm nào có thành phần là chiết xuất từ bèo cái.

Công thức làm đẹp với bèo cái

Cách 1: Lấy bèo cái về, bỏ hết phần rễ, lá vàng, rửa sạch, phơi khô trong bóng râm rồi tán mịn nhỏ. Sau đó lấy mật ong hòa với bột bèo cái, dung làm mặt nạ, để qua đêm.

Cách 2: Dùng bột bèo cái trộn với chút giấm (nồng độ vừa phải), đắp hỗn hợp này lên mặt để làm trắng, mịn da.

Cách 3: Lấy bèo cái tươi, bỏ rễ, rửa sạch, ngâm muối rồi giã nát, cho thêm một chút muối và đắp vào chỗ mụn trứng cá, ngày 1 lần và vào trước khi đi ngủ. Cần lấy một lượng vừa phải tùy theo từng vết trứng cá. Ban đầu đắp sẽ thấy ngứa, sau đó sẽ quen dần. Cách này không chỉ giúp mát da, tiêu độc mà còn trừ ngứa.

Một số bài thuốc từ bèo cái

Chữa hen suyễn: 100g bèo cái cắt bỏ rễ, lá vàng, rửa  sạch, ngâm nước muối loãng (5-10), vớt ra để ráo nước, giã/xay lấy nước, hòa thêm với nước lọc và xirô chanh cho vừa đủ 100ml. Uống 2 – 3 lần/ngày, 10 ngày sẽ đỡ (mới uống có thể  thấy ngứa cổ trong vòng 10 phút, nhưng sau quen dần và hết ngứa).

Chữa eczema: Số lượng bèo cái tùy theo vùng da bị bệnh rộng hay hẹp. Bèo cái rửa sạch, giã nát, thêm ít muối, đắp cả nước lẫn cái lên chỗ bị eczema. Kết hợp uống bèo cái khô 30g, kim ngân hoa 20g, bồ công anh 20g, thổ phục linh 15g, ké đầu ngựa (phải sao hết lông) 15g, kinh giới 10g. Uống 1 thang/ngày, liên tục từ 7 – 10 ngày.

Chữa viêm xoang mũi mạn tính: Bèo cái khô 10g, bạch chỉ 5g, hoàng cầm 5g, kim ngân hoa 8g, cam thảo 4g, sắc nước uống 1 thang/ngày thay trà. Uống dài ngày.

Chữa đi tiểu buốt, đái dắt: Bèo cái khô 20g, mã đề 20g, lá cối xay 20g, râu ngô 20g, kim ngân hoa 10g, kim tiền thảo 20g, tỳ giải 10g, đem sắc uống.

Chữa viêm thận cấp tính: Bèo cái khô 60 – 70g, đậu đen (sao lên) 30 – 40g, sắc uống thay trà hàng ngày.

Chữa cảm nóng (cảm phải khí nóng)    (đầu, mặt sưng, ngứa, mắt đau, khắp mình nổi mẩn ngứa, sưng phù): Bèo cái bỏ rễ, bạc hà, kinh giới, mỗi thứ một nắm tươi (30g) sắc nước uống, xông.

Mai Lan