Trung Quốc chế nhạo chuyến đi châu Phi của Obama

Hôm qua, Tổng thống Mỹ Barack Obama kết thúc chuyến thăm lịch sử đến châu Phi. Truyền thông Trung Quốc nhân dịp chê bai chuyến đi này của ông Obama là “muộn màng” và không lay chuyển nổi ảnh hưởng ngày càng bành trướng của Bắc Kinh ở châu lục này.

Trung Quốc chế nhạo chuyến đi châu Phi của Obama

Tổng thống Mỹ Barack Obama phát biểu tại Liên minh châu Phi hôm 29/7

Chuyến đi của Tổng thống Mỹ tới Kenya và Ethiopia được báo chí quốc tế nhìn nhận như là một nỗ lực để “ngăn chặn ảnh hưởng Trung Quốc”. Thương mại của Mỹ với châu Phi hiện chỉ bằng một phần ba so với thương mại Trung Quốc – châu Phi, cho dù nhiều nước châu Phi có tốc độ tăng trưởng hàng đầu thế giới.

Tuy nhiên, chuyến công du lần thứ tư của Tổng thống Mỹ tới lục địa đen được nhiều báo ghi nhận là không đúng tầm mức. “Obama và châu Phi, lịch sử của một nỗi thất vọng” là hàng tựa của nhật báo Le Monde Pháp ra ngày 25/7. Le Monde dẫn lời một nhà nghiên cứu, đại học Western Ontario, theo đó, Tổng thống Obama đã “không làm gì hơn một cách đáng kể” so với hai người tiền nhiệm, trước khi đưa ra lời kết luận: “có thể bởi vì với tư cách cá nhân, các Tổng thống Mỹ ít hùng mạnh hơn là chúng ta tưởng”.

Tờ Le Figaro thì có bài “Cuộc hẹn bị lỡ dở của Barack Obama với châu Phi” lý giải nguồn gốc những trắc trở trong quan hệ song phương từ nhiều biến cố hai thập niên về trước. Năm 1994, chính quyền Mỹ đã bị động trước cuộc diệt chủng Rwanda. Năm 1998, hai vụ khủng bố do Al-Qaida nhắm vào các đại sứ quán Mỹ tại Tanzania và Ethiopia khiến 224 người chết. Mới đây, khi phong trào mùa xuân Arập bùng lên, Washington cũng không hình dung được trước quy mô. Một điểm sáng ít ỏi trong chiến lược ngoại giao của Mỹ đối với châu Phi được ghi nhận là sáng kiến mang lại điện cho 20 triệu cư dân vùng nam sa mạc Sahara, khởi sự từ hai năm trước với tổng đầu tư dự kiến 7 tỉ USD. Dù vậy, dự án khổng lồ này trên thực tế không tiến triển được.

Nhận định về chuyến thăm châu Phi của Tổng thống Obama, nhà báo Liu Zhun viết trong một bài xã luận đăng trên báo Anh ngữ Global Times ngày 27/7 rằng: Mỹ “rõ ràng thiếu một chính sách nhất quán về châu Phi” và coi Trung Quốc như một đối thủ tranh giành ảnh hưởng và các cơ hội kinh tế “thay vì một thế lực xây dựng khác đem lại phúc lợi cho vùng đất này”.

Tân Hoa Xã cũng đả kích việc Mỹ tiếp xúc và khoe khoang các dự án của Mỹ. Tựa đề một bài trên mạng của thông tấn xã nhà nước Trung Quốc viết rằng, “Bất chấp kèn trống, các chương trình viện trợ của Mỹ dành cho châu Phi không tạo được một sự khác biệt lớn nào”, khi đề cập đến chương trình 1 tỷ USD mà ông Obama công bố sẽ viện trợ cho các doanh nghiệp toàn cầu ở các nước châu Phi phía nam sa mạc Sahara.

Tân Hoa Xã mỉa mai, dự án Trang bị Điện khí cho châu Phi của Mỹ với kinh phí 7 tỷ USD để cung cấp điện cho 50 triệu người châu Phi đã không đạt được mấy tiến bộ kể từ khi khai trương hồi tháng 6/2013.

Đối tác thương mại lớn nhất châu Phi là Trung Quốc đã có các quan hệ với châu lục này từ nhiều thế kỷ và đã ráo riết cố gắng củng cố các quan hệ đó trong mấy năm vừa qua.

Diễn đàn về Hợp tác Trung Quốc – châu Phi họp lần đầu ở Bắc Kinh vào năm 2000, nay có 50 trong số 54 quốc gia làm thành viên. Kỳ họp thứ 6 dự kiến vào tháng 12 tới ở Nam Phi.

Cường quốc châu Á này đã tăng gấp đôi các cam kết tài chính của mình cho châu Phi tại ba cuộc họp hồi gần đây của diễn đàn và dự kiến sẽ thúc đẩy những cam kết này với “thêm một hạn mức tín dụng ấn tượng nữa”, theo một báo cáo từ Chương trình Tăng trưởng châu Phi, một dự án của Viện Brookings ở Washington. Những cam kết của Trung Quốc tăng từ 5 tỉ USD vào năm 2006 lên 10 tỉ USD vào năm 2009 và 20 tỉ USD vào năm 2012. Trung Quốc đã nới rộng hạn mức tín dụng của mình cho châu Phi thêm 10 tỉ USD vào năm ngoái.

Mới tháng trước, Ngân hàng Thế giới (WB), Ngân hàng Phát triển Trung Quốc và những thực thể như Tổ chức Phát triển Công nghiệp Liên Hiệp Quốc tổ chức một diễn đàn kéo dài hai ngày ở thủ đô Addis Ababa của Ethiopia về việc đẩy mạnh đầu tư “có trách nhiệm” và những mối quan hệ đối tác ở châu lục này. Ngành công nghiệp nhẹ được nêu ra là một trọng tâm đặc biệt”, vì sự sẵn có của những nguồn lực địa phương và chi phí lao động tương đối thấp”.

Trang web của WB nhấn mạnh những trao đổi ngoại giao và học thuật, cũng như những dự án như cảng Lamu mà Trung Quốc tài trợ xây dựng ở Kenya. Trang web này cho biết thêm, dự án 24 tỉ USD, dự kiến hoàn thành vào năm 2030, “sẽ là hành lang giao thông thứ hai của Kenya, thúc đẩy phát triển kinh tế và hội nhập khu vực trong khu vực Đông Phi và xa hơn nữa”.

Chính quyền Obama cũng đã tổ chức Hội nghị thượng đỉnh Các nhà lãnh đạo Mỹ-Phi tại Washington vào tháng 8 năm ngoái để tăng cường những quan hệ quốc tế. Hội nghị quy tụ khoảng 50 nguyên thủ châu Phi trong ba ngày diễn đàn về an ninh, y tế, môi trường và tham nhũng. Ông Obama, Phó Tổng thống Joe Biden và Ngoại trưởng John Kerry đều có bài phát biểu trước cử tọa.

Tại hội nghị thượng đỉnh này, Mỹ đã công bố những giao dịch kinh doanh trị giá gần 1 tỉ USD, thêm ngân quỹ cho hoạt động gìn giữ hòa bình, và hàng tỉ USD cho những chương trình lương thực và điện năng.

Bù đắp ảnh hưởng là một yếu tố, nhưng không quan trọng bằng việc Mỹ thừa nhận là “đã không chú ý đủ đến châu Phi ở cấp cao nhất của chính phủ trong những năm gần đây”, theo ông David Shinn, đồng tác giả cuốn sách “Trung Quốc và châu Phi: Một trăm năm giao tiếp”.

Shares

Đất Việt là nơi tự do bày tỏ ý kiến, không có chế độ kiểm duyệt. Rất mong nhận được ý kiến của độc giả.

50 queries in 3.092 seconds.