Nghệ thuật kết hợp thực phẩm

Người phương Đông nói chung và người Việt ta nói tiếng ăn uống hài hòa Âm Dương. Nhưng ngày nay, nhiều người và giới trẻ không phải ai cũng biết kết hợp.

Nghệ thuật kết hợp thực phẩm

Shares

Kết hợp theo Âm Dương

Đông y xếp 5 vị, 5 màu, 5 tạng, 5 phủ ứng với ngũ hành. Do đó để việc ăn uống có lợi thì nên kết hợp chúng sao cho cân bằng Âm Dương, không quá trọng “hành” nào để hạn chế những ảnh hưởng không tốt của chúng lên cơ thể. Điều đó co nghĩa là trong từng món ăn nên kết hợp sao cho đủ ngũ vị; và tuân theo quy luật tương sinh tương khắc.

                            2

Tương sinh là quan hệ nuôi dưỡng, phát huy tác dụng giữa các vị, các món ăn. Tương khắc là việc kìm chế nhau để quân bình trong ăn uống. Với người khỏe thì nên ăn theo chế độ duy trì cân bằng, không nên ăn quá món nào: món quá chua thì hại gan; quá mặn hại thận… Với người đang ốm thì nên tránh ăn món tương khắc sẽ làm bệnh nặng thêm: Đang bệnh tim (thuộc Hỏa) thì tránh ăn mặn (Thủy) vì sẽ tăng khắc Hỏa nên bệnh càng nặng…

 

Mộc

Hỏa

Thổ

Kim

Thủy

Màu

Lục Đỏ Vàng Trắng Đen

Vị

Chua Đắng Ngọt Cay Mặn

Tạng

Can Tâm, Tâm bào Tỳ Phế Thận

Phủ

Đởm Tiểu trường, Tam tiêu Vị Đại trường Bàng quang

Ngũ quan

Mắt Lưỡi Miệng Mũi Tai

Thực phẩm

Dưa hành kiệu Khổ qua, rau đắng, rau răm Gạo tẻ, gạo nếp, các loại đậu, mứt long nhãn, thịt Ớt, tiêu, gừng, tỏi Mắm, muối, thịt ngâm mắm

Kết hợp theo đặc tính sinh học

 Do tính hiếu khách sẵn có nên người Việt nào cũng muốn mâm cỗ ngày Tết của nhà mình cũng thật hoành tráng, thật nhiều món ngon để thết đãi thân bằng quyến thuộc. Nhưng với con mắt khoa học, các nhà dinh dưỡng luôn khuyên dù ít hay nhiều thì các món trong bữa ăn phải luôn có yếu tố tương xứng như hễ có bánh chưng, thịt mỡ thì có dưa hành. Để chúng phát huy tác dụng và kìm chế tác hại của nhau.

Kinh nghiệm dân gian cho thấy rằng dưa hành, kiệu dùng vị chua giải ngán với vị béo ngậy ngồn ngộn trong mâm cơm ngày xuân. Đông y nói rằng dưa muối có nhiều kích thích tiêu hóa. Và khoa học hiện đại đã chứng minh, hành kiệu, tỏi có khả năng kháng khuẩn, dưa chua là thực phẩm lên men có nhiều acid lactic giúp hệ tiêu hóa hoạt động tốt hơn. Chính vì vậy, ăn kèm các loại dưa với bánh chưng, thịt mỡ không phải là sự ngẫu hứng mà là sự điều tiết khoa học.

Tuy vậy không phải vì tác dụng của dưa chua mà ăn càng nhiều càng tốt, càng tránh sình bụng. Không hiểu về sự điều độ thì người ta lại có thể nhập viện bởi trụy tim, đột quỵ… Các món dưa này kích thích tiêu hóa nhưng lại mặn mòi nên kích ứng mạnh với người có bệnh lý tim mạch, tiểu đường. Chính vì thế để điều tiết lượng muối ăn vào, bạn có thể ngâm chúng nước đun sôi để nguội trước khi ăn.

Theo SKGĐ

Đất Việt là nơi tự do bày tỏ ý kiến, không có chế độ kiểm duyệt. Rất mong nhận được ý kiến của độc giả.