Mỹ cần làm gì để lôi Hàn Quốc ra khỏi quỹ đạo Trung Quốc

Trong số các đồng minh của Mỹ ở châu Á Thái Bình Dương, thì Hàn Quốc là quốc gia đặc biệt nhất. Khác với hầu hết các nước khác trong khu vực, Hàn Quốc ở thời điểm hiện tại chỉ là một nửa của Triều Tiên trong quá khứ, khi mà quốc gia thống nhất này đã bị chia đôi trong hàng chục năm qua, với CHDCND Triều Tiên ở phía Bắc và Hàn Quốc ở phía Nam

Mỹ cần làm gì để lôi Hàn Quốc ra khỏi quỹ đạo Trung Quốc

Shares

Vấn đề thống nhất đất nước từ lâu vẫn là một nỗi khao khát và đồng thời cũng là một sự mặc cảm đối với người Hàn Quốc. Cùng với đó là những bất đồng nghiêm trọng giữa Hàn Quốc và một số các quốc gia đồng minh khác của Mỹ trong khu vực, mà điển hình là Nhật Bản. Người Hàn Quốc vẫn chưa quên việc mình nằm dưới sự cai trị của người Nhật trong hàng chục năm trước thế chiến thứ hai, và kể cả khi hai nước đã cùng là đồng minh của Mỹ một cách ngang hàng kể cả về vị thế chính trị lẫn kinh tế, thì người Hàn Quốc vẫn duy trì một sự thiếu thiện cảm với Nhật Bản.

Bị ảnh hưởng bởi hai cảm thức quan trọng hàng đầu đó, những chính sách đối ngoại của Hàn Quốc cũng trở nên bất nhất một cách kỳ lạ. Cảm thức về sự đồng chủng với Bắc Triều Tiên và khao khát thống nhất đất nước luôn khiến cho Hàn Quốc có một sự nhân nhượng và dễ dãi nhất định với Bình Nhưỡng, dù một trong những nguy cơ hàng đầu với Seoul là một cuộc tấn công quân sự từ Bắc Triều Tiên như trong quá khứ.

Những sự kiện có thể gây căng thẳng và đứt gãy quan hệ giữa hai miền Nam Bắc luôn được người Hàn Quốc đón nhận bằng một sự kiên nhẫn và cảm thông nhất định, như sự kiện chìm tàu Cheonan và vụ pháo kích của Triều Tiên vào đảo Yeonpyeong. Trái ngược lại, những vấn đề bất đồng giữa Hàn Quốc và Nhật Bản lại luôn nhận được sự phản ứng quyết liệt từ phía Seoul, dù nó không nghiêm trọng như những động thái từ phía Bình Nhưỡng, và nhất là khi cả Nhật Bản và Hàn Quốc đều đang chia sẻ trách nhiệm đồng minh với Mỹ và cùng chịu sức ép từ mối đe dọa mang tên Triều Tiên.

Cũng vì hai cảm thức đặc biệt này, mà chính sách đối ngoại với hai cường quốc là Mỹ và Trung Quốc của Seoul cũng đang bị coi là đầy mâu thuẫn. Là đồng minh của Mỹ và được Mỹ bảo đảm về an ninh quốc phòng, nhưng Hàn Quốc lại không chấp nhận những nghĩa vụ quan trọng dưới tư cách đồng minh đó. Seoul đã lưỡng lự trong việc chấp thuận triển khai hệ thống phòng thủ tên lửa THAAD trên lãnh thổ của mình, vốn là một việc có thể gây căng thẳng cho mối quan hệ Seoul – Bình Nhưỡng.

Hàn Quốc chỉ chấp nhận một sự hợp tác nhất định về quốc phòng với Nhật Bản khi bị Mỹ gây sức ép. Trong khi đó, Hàn Quốc vẫn tiếp tục duy trì và thậm chí là tăng cường mối quan hệ với Trung Quốc, đối thủ lớn nhất của Mỹ ở khu vực, trong khi Trung Quốc lại là nước không ủng hộ Hàn Quốc trong các sự kiện có liên quan đến Triều Tiên như vụ chìm tàu Cheonan.

Sở dĩ có sự kỳ quặc ngược đời đó, là vì những mục tiêu cao nhất của Hàn Quốc không trùng hợp với những mục tiêu của Mỹ, Nhật hay là cả Trung Quốc. Mục tiêu lớn nhất của Hàn Quốc là thống nhất đất nước, và bất cứ hành động nào cần thiết cho mục tiêu này thì Seoul sẽ làm, dù buộc phải bắt tay với một láng giềng nhiều tham vọng như Trung Quốc. Và bất cứ hành động nào gây trở ngại cho mục tiêu này thì Seoul sẽ không làm, dù có khiến đồng minh của mình tức giận.

Hàn Quốc lưỡng lự trong việc đặt hệ thống THAAD trên lãnh thổ là vì không muốn gây căng thẳng trong mối quan hệ với Bình Nhưỡng, và Seoul duy trì và tăng cường mối quan hệ với Bắc Kinh là muốn duy trì một kênh liên lạc và có tầm ảnh hưởng lớn tới Bình Nhưỡng – một bước đệm quan trọng nếu muốn tăng cường ảnh hưởng với Bắc Triều Tiên. Cũng chính vì lý do này mà Hàn Quốc tỏ ra không mấy hào hứng với nỗ lực thiết lập một vành đai các quốc gia vây quanh Trung Quốc mà Mỹ đang thực hiện.

Có vẻ như Trung Quốc cũng nhận ra điều này, nên Bắc Kinh đang ngày càng tập trung trong việc tăng cường mối quan hệ với Seoul trong những năm gần đây, và đặc biệt là khi Tập Cận Bình lên nắm chức vị chủ tịch thay Hồ Cẩm Đào thì càng được triển khai mạnh. Những hợp tác về kinh tế, thương mại và thậm chí là kể cả quân sự và chính trị giữa Trung Quốc và Hàn Quốc đang ngày càng tăng lên.

Trung Quốc hiện đang là một trong những đối tác thương mại quan trọng nhất với Hàn Quốc. Sẽ khó có khả năng Bắc Kinh đủ sức lôi kéo được Hàn Quốc từ bỏ Mỹ để đứng về phía mình, nhưng chỉ riêng việc cố gắng giữ Hàn Quốc ở thế trung lập cũng đã là một thành công ngoài mong đợi của Bắc Kinh. Thậm chí, Hàn Quốc có thể trở thành một điểm gây căng thẳng buộc Mỹ phải mất công sức giải quyết và qua đó làm giảm sức ép đối với Bắc Kinh.

Vì thế, sự kiện tham mưu trưởng quân đội Hàn Quốc Kim Yo Hwan đến thăm Bắc Kinh và hội đàm với bộ trưởng quốc phòng Trung Quốc Thường Vạn Toàn được xem là một sự kiện đáng chú ý, có thể khoét sâu vào mối quan hệ đồng minh Mỹ – Hàn. Trước đó, Mỹ đã phải sử dụng đến việc tổ chức hội nghị cấp cao ba bên Mỹ – Nhật – Hàn trong đó có sự góp mặt của nguyên thủ cao nhất của cả ba nước mới ép được Hàn Quốc chấp nhận một sự hợp tác quốc phòng nhất định với Nhật Bản.

Thì giờ đây, Hàn Quốc lại đang điềm nhiên để tham mưu trưởng quân đội đến thăm Bắc Kinh mà chẳng cần một sức ép nào. Ở thời điểm hiện tại, mỗi năm có khoảng 30 phái đoàn quân sự Trung Quốc và Hàn Quốc qua lại mỗi năm để thảo luận tình hình hợp tác an ninh và quốc phòng giữa hai nước.

Thậm chí một đường dây nóng trực tiếp giữa bộ trưởng quốc phòng hai nước của sẽ được thiết lập. Hàn Quốc đang phát đi một thông điệp rất rõ ràng rằng, họ chấp nhận một sự hiện diện và ảnh hưởng nhất định của Trung Quốc ở Seoul. Và Trung Quốc thì cũng chẳng có lý do gì để bỏ qua món béo bở này.

 (theo The Diplomat)

Đất Việt là nơi tự do bày tỏ ý kiến, không có chế độ kiểm duyệt. Rất mong nhận được ý kiến của độc giả.