Chập điện - nguyên nhân của hầu hết các vụ hỏa hoạn

Chập điện - nguyên nhân của hầu hết các vụ hỏa hoạn

Trong các đợt hỏa hoạn, sau khi điều tra hầu hết đều có nguyên nhân từ điện. Chuyện này không có gì đáng ngạc nhiên nếu quan sát thực tế của hệ thống điện hiện nay. (Nguyễn Chí Sỹ)

Người gửi: Nguyễn Chí Sỹ

Chỉ có điều rất ngạc nhiên là các cơ quan chức năng không vào cuộc để hạn chế tối đa thiệt hại do hỏa hoạn. Khi nhìn vào các thiết bị điện và công trình điện hiện nay có thể nhận ra rất nhiều nguy cơ gây cháy nổ.

Hôm nay, tôi phân tích nguy cơ đầu tiên là: "Ổ cắm và phích cắm".

Trước hết xin giải nghĩa một chút về 2 danh từ trên. Ổ cắm là dụng cụ điện chờ sẵn cho việc cấp điện nhanh cho các thiết bị dùng điện. Ổ cắm có rất nhiều loại, loại cố định, di động kiểu dáng và chủng loại khác nhau. Còn phích cắm thường đi kèm với thiết bị dùng điện, giúp kết nối thiết bị điện với nguồn điện qua ổ cắm.

Việc giải nghĩa trên đây để có thể thấy tầm quan trọng của ổ cắm và phích cắm trong hệ thống điện, và đó cũng là những thiết bị quan trọng, phổ biến nhất và cũng gây nhiều tai nạn về điện nhất.

Có thể xem ổ cắm và phích cắm là thiết bị kết nối nhanh nhất và phổ biến nhất. Do vậy, để vận hành an toàn, vật liệu sản xuất ra chúng cũng được qui định khá nghiêm ngặt. Ví dụ, vật liệu cách điện phải là loại không cháy, không sinh ngọn lửa và chịu được ngọn lửa trong thời gian nhất định.

Vật liệu phổ biến hiện nay làm bằng nhựa ABS hay phenol. Hai loại vật liệu này không thể tái chế do vậy giá thành cao và gia công khó khăn. Để chạy theo lợi nhuận và hạ giá thành, các nhà sản xuất vô lương tâm sản xuất sản phẩm giá rẻ bằng bất cứ vật liệu nào có thể tái sinh và dễ gia công mà không quan tâm đến hậu quả có thể xảy ra do cháy nổ.

Phần quan trọng thứ 2 là phần kết nối. Bộ phận kết nối thường làm bằng đồng đỏ (nguyên chất) hay đồng vàng (pha thiếc). Tuy nhiên, kích thước của phích và ổ cắm phải khớp nhau và đồng nhất nhằm tạo mối tiếp xúc chắc chắn và lớn nhất. Vật liệu tốt nhất cho ổ cắm là loại đồng lo xo (có độ đàn hồi tốt) để ôm sát vào phích cắm và phích cắm phải làm bằng đồng nguyên chất.

Tuy nhiên, do giá thành đồng quá đắt, nhiều nhà sản xuất không sử dụng đồng mà dùng kim loại khác như sắt. Hay giảm khối lượng đồng bằng việc giảm kích thước của phích cắm. Điều này làm cho mối tiếp xúc rất nhỏ và không chắc chắn, rất dễ sinh ra nhiệt và gây cháy nổ.

Nếu xem xét các ổ cắm trên thị trường thì hầu như chỉ được sản xuất từ loại đồng thông thường nên sau một thời gian sử dụng, phích cắm và ổ cắm kết nối không tốt làm sinh tia lửa điện trong quá trình sử dụng.

Dù ổ cắm và phích cắm không đúng tiêu chuẩn nhưng tôi không hiểu vì sao các ngành và cơ quan quản lý buông lỏng kiểm soát đến thế đối với thiết bị phổ biến, quan trọng này.

Ở Việt Nam có thể tìm thấy tất cả các loại ổ cắm và phích cắm trên toàn thế giới. Mỗi nơi sài một kiểu khác nhau làm cho việc tương thích giữa ổ cắm và phích cắm trở nên khó khăn và người ta thường chấp nhận khái niệm chập chờn hay tạm được khi cắm phích cắm vào ổ. Việc này rất nguy hiểm và tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ lớn nhất.

Chưa kể các nhà sản xuất chạy theo lợi nhuận, người tiêu dùng không được hướng dẫn nên mua đồ rẻ tiền đến mức không thể sơ sài hơn.

Tổng số: 307 lượt

Ở các nước phát triển, nhà nước quy định rất rõ tiêu chuẩn sử dụng cũng như mẫu ổ cắm và phích cắm được dùng trong nước đó. Tất cả các sản phẩm nhập khẩu đều phải theo quy định này. Do vậy, độ tương thích giữa ổ cắm và phích cắm là tốt nhất nhằm tránh các nguy cơ rủi ro cháy nổ từ dụng cụ này.

Nếu được bạn đọc ủng hộ, phần sau tôi sẽ nói về dây dẫn điện và đấu nối.

Add to: del.icio.us | Digg