Dân Nga lo ngại xảy ra chiến tranh với Mỹ

Trang Christian Science Monitor có bài viết phản ánh dân Nga lo sợ sẽ xảy ra cuộc chiến tranh với Mỹ trong năm 2016, căn cứ vào việc Điện Kremlin đang "khua trống trận", phần vì Mỹ và NATO quá cứng rắn.

Dân Nga lo ngại xảy ra chiến tranh với Mỹ

Dân Nga biểu tình chống Mỹ, sơn chữ “Dành riêng cho Obama” lên một viên đạn giả

Bài viết dân Nga sợ chiến tranh với Mỹ mở đầu với Magomed Tolboev, một cựu phi công máy bay ném bom Liên Xô. Ông ta cho rằng mối quan hệ Nga-Mỹ nay xuống cấp nghiệm trọng hơn cả thời đỉnh điểm của Chiến tranh lạnh.

Thời ấy, nhiệm vụ mà Tolboev được huấn luyện ráo riết, là tấn công hạt nhân vào một căn cứ không quân Mỹ ở Thổ Nhĩ Kỳ.

Ông nói: “Thời Chiến tranh lạnh, có những trật tự có thể đoán trước. Hai bên, hai lãnh đạo và mọi sự tùy thuộc họ. Nay có quá nhiều tay chơi, nhiều người không nằm dưới sự kiểm soát của bất kỳ người nào khác, như CHDCND Triều Tiên, hoặc các phe phái đòi thống trị Syria. Nên chúng tôi không chỉ có căng thẳng ngày càng tăng giữa Moscow với Washington, mà là một sự bất đồng đa phương đầy phức tạp. Rất đáng lo”.

Nhiều người Nga cũng có nỗi sợ như Tolboev. Họ nói kể từ sau khi LX sụp đổ năm 1991, đây là lần đầu tiên họ cảm thấy bóng mây chiến tranh đang quần tụ, kèm theo chuyện bài Mỹ đang tăng cao.

Người Nga cao tuổi nói rằng họ từng trải qua nỗi sợ này, nay có thể chịu đựng tiếp. Nhưng giới trẻ thì rất cảnh giác.

Dù nỗi sợ Nga-Mỹ đánh nhau bằng hạt nhân thời Chiến tranh lạnh có thể chưa quay lại, nội  dung chính của tin thời sự truyền hình Nga vẫn là chiến tranh, ví dụ nội chiến ở Ukraine trong hai năm qua, chuyện Nga sáp nhập Crimea vào Nga, cuộc can thiệp quân sự của Nga ở Syria trong 4 tháng qua… Các thăm dò dư luận cho biết dân Nga ủng hộ quyết định này của Tổng thống Vladimir Putin, nhưng họ cũng lo lắng trước chiến dịch quân sự đầu tiên ở nước ngoài này, từ sau lần quân đội LX tham gia đánh quân Mujahideen ở Afghanistan suốt 9 năm.

Khi Thổ Nhĩ Kỳ bắn rơi máy bay ném bom Nga ở gần Syria, mối quan hệ Nga-Thổ lâm khủng hoảng, càng khiến nỗi sợ một cuộc chiến tranh sẽ bùng nổ, nếu Thổ “giật dây” được các nước thành viên cùng khối NATO.

Natalya Knorre, một công nhân vệ sinh ở Moscow, nói: “Mỗi khi bật TV, tôi cảm thấy sợ. Xem tin tức, tôi không thể có được cảm xúc lạc quan”.

Truyền thông Nga gọi Mỹ là thế lực thù địch

Phe đối lập ở Nga thì ngược lại, họ chỉ ra rằng nỗi sợ chiến tranh cùng tinh thần chống Mỹ là do cỗ máy tuyên truyền rầm rộ của Điện Kremlin.

Từng chương trình phát sóng đều đề cập bản chất khiêu khích của chính sách Mỹ đối với Nga, gồm thúc đẩy mở rộng NATO về sườn đông giáp giới Nga, hoặc Mỹ lên kế hoạch bố trí hệ thống phòng thủ tên lửa “lá chắn” ở châu Âu; việc Mỹ ủng hộ cuộc nổi dậy của dân Ukraine, dẫn đến sự sụp đổ của Tổng thống thân Nga Viktor Yanukovych; việc Mỹ chống lưng quân nổi dậy đòi lật đổ chế độ Tổng thống Syria thân Nga Bashar Assad; việc Mỹ áp đặt các lệnh trừng phạt kinh tế đối với Nga.

Cách tái lập không khí đối đầu với kẻ thù cũ thời Chiến tranh lạnh của giới truyền thông Nga đã trở thành đường hướng thông tin chính thức trong năm 2016. Nga đã công bố học thuyết an ninh quốc gia mới, lần đầu tiên nêu rõ Mỹ là “thế lực thù địch”.

Trong cuộc trả lời phỏng vấn của báo Bild hồi đầu tuần này, ông Putin đã giải thích tầm nhìn về thế giới của ông, qua đó cho thấy ông xem Mỹ là mối đe dọa chính mà Nga phải đối mặt.

Ông Alexei Mukhin, Chủ nhiệm Trung tâm thông tin chính trị (cơ quan độc lập, ở Moscow) nói ông Putin khó có thể thuyết phục được phương Tây, nhưng ông vẫn được dân Nga tin cậy.

Các thăm dò dư luận cho thấy tinh thần chống Mỹ đang ở mức cao nhất, với 68% số người được hỏi đều có cái nhìn tiêu cực đối với Mỹ, trong cuộc thăm dò hồi tháng 10.2015 của Trung tâm Levada (độc lập).

Mukhin nói: “Dư luận đã thật sự thay đổi thay đổi. Thật đáng tiếc, vì chúng tôi đã có gần 20 năm đối thoại bình thường với phương Tây, cùng một cảm giác an toàn mà chúng tôi chưa bao giờ có. Không ai ở Nga thật sự muốn thế, nhưng những hoài niệm lịch sử đang được xới lên”.

Trong lịch sử, Nga đã có nhiều lần bị xâm lược, từ quân Mông Cổ của Thành Cát Tư Hãn, của hoàng đế Pháp Napoléon và trùm phát xít Adolf Hitler. Chiến tranh lạnh Nga-Mỹ cũng là một hoài niệm sống động, xem ra đang được xới lên trong cuộc khủng hoảng hiện nay.

Ông Mukhin nói tiếp: “Nga luôn bị xâu xé, luôn phải ở thế phòng thủ. Sẽ là một sai lầm nếu kỳ vọng chúng tôi phản ứng thích đáng trước những việc, như NATO mở rộng về biên giới chúng tôi. Tất cả tinh thần phòng thủ đó đang sống dậy nơi chúng tôi, và Putin biết cách điều khiển những cảm xúc đó”.

Một số người Nga nhấn mạnh rằng tinh thần chống Mỹ này không xuất phát từ dân Nga, mà là do chính quyền kích hoạt.

Bà Nadezhda Mamonova, một công chức ở Moscow, nói:”Tôi không hề chống Mỹ. Bạn bè tôi cũng không có cảm xúc đó. Đấy là do trên, nơi họ quyết chúng tôi nên thích ai, ghét ai”.

Tuy nhiên, các thăm dò cho thấy dân Nga có sự thay đổi thái độ đáng kể trong 25 năm qua. Hồi năm 1990 thăm dò của cơ quan VTsIOM (thuộc nhà nước) cho biết 35% số người được hỏi đã nghĩ Mỹ là “quốc gia thân thiện”, nhưng đến năm 2015 chỉ còn 3% nghĩ như thế.

Năm 1990, chỉ có 2% xem Mỹ là “một quốc gia thù địch”, đến năm ngoái thì 59% nghĩ thế.
Nguoi Nga lo ngai xay ra chien tranh voi My-hinh-anh-1
Dân Nga xếp hàng vào quán thức ăn nhanh hồi những năm 1990

Mukhin đồng ý rằng giới truyền thông nhà nước Nga giữ một vai trò trong việc “thổi” lên tinh thần chống Mỹ này.

Nhưng ông cũng nêu việc Lầu Năm Góc cùng NATO đã có những tuyên bố, qua đó xem Nga là “một mối đe dọa hiện hữu”, đã được truyền hình nhà nước Nga khai thác, từ đó giúp xác định quan điểm của Điện Kremlin trong não trạng khán giả màn ảnh nhỏ Nga.

Ông Mukhin nói: “Tôi không biết họ nghĩ gì, khi họ khua trống về “mối đe dọa từ Nga” và đòi triển khai quân NATO ở châu Âu. Có lẽ họ nghĩ điều đó sẽ dọa được dân Nga, nhưng cách dọa nạt đó không hiệu quả thời LX, thì tại sao bây giờ họ lại nghĩ là sẽ có hiệu quả?”.

Cựu phi công  máy bay ném bom LX Tolboev kết luận: lãnh đạo các nước cần học lại những bài học từ thời Chiến tranh lạnh.

Ông Tolboev nói: “Điều cốt yếu là Nga-Mỹ là hai nước quyết định xu thế của toàn thế giới. Họ nên chia sẻ trách nhiệm, như họ đã làm hồi Chiến tranh lạnh. Họ hãy cùng ngồi với nhau, đàm phán theo cách sống chung với nhau và xử lý tất cả những cuộc khủng hoảng không thể tránh được hiện nay. Mọi thứ tùy vào hành động chia sẻ trách nhiệm đó”.

(theo Christian Science Monitor)

Shares

Đất Việt là nơi tự do bày tỏ ý kiến, không có chế độ kiểm duyệt. Rất mong nhận được ý kiến của độc giả.

37 queries in 2.738 seconds.